Pokrzywa

Pokrzywa zwyczajna (Urtica dioica L.) jest wieloletnią rośliną z rodziny pokrzywowatych (Urticacaae). W Polsce występuje w stanie dzikim. Jej liście i łodygi są pokryte parzącymi włoskami. Efekt zetknięcia się z pokrzywą to piekąca wysypka (pokrzywka), dzięki temu roślina jest powszechnie znana. Współczesna nauka potwierdziła wiele cennych właściwości leczniczych pokrzywy.

Surowcami zielarskimi są: liść (Folium Urticae), ziele (Herba Utricae dioicae), korzeń (Radix Utricae dioicae), a także nasiona pokrzywy (Semen Utricae dioicae).

W liściach pokrzywy znajduje się chlorofil, ksantofil i karotenoidy, dużo witamin C (100–270 mg/100 g) i witaminy K. Znaleziono także witaminy z grupy B, flawonoidy, kumaryny, garbniki, aminy (histaminę, acetylocholinę i serotoninę), kwasy organiczne (mrówkowy). Liście zawierają również dużo soli mineralnych, w tym potas, żelazo, wapń i krzem. Parzące właściwości włosków wynikają z obecności kwasu mrówkowego, histaminy i acetylocholiny. Kłącza i korzenie pokrzywy zawierają lipidy i sterole (β-sitosterol, stigmasterol), lecytyna, lignany, sole mineralne. Natomiast owoce i nasiona pokrzywy zawierają: olej bogaty w kwas linolowy, karotenoidy i polisacharydy.

Właściwości lecznicze pokrzywy

Pokrzywa ma działanie moczopędne: dzięki hamowaniu resorpcji zwrotnej w kanalikach nerkowych zwiększa wydalanie z organizmu szkodliwych produktów przemiany materii, chlorków i mocznika. Bioaktywne związki pokrzywy dzięki działaniu rozkurczowemu na mięśnie gładkie naczyń krwionośnych poprawiają cyrkulację krwi, a także zwiększają dobową ilość wydalanego moczu.

Wyciągi z pokrzywy zawierają inhibitory cyklooksygenazy i 5-lipooksygenazy, co tłumaczy ich działanie przeciwzapalne. Te doniesienia potwierdzają korzyści z picia np. soku z pokrzywy z miodem, co było starym sposobem łagodzenia bólu stawów o niewielkim nasileniu.

Inne zastosowania

Pokrzywa to roślina jadalna, można ją traktować jak szpinak czy szczaw. Młode pędy i liście po uprzednim sparzeniu (w temp. ok. 60°C inaktywuje się histamina i kwas mrówkowy) dodaje się do sałatek czy szpinaku, mogą też być dodatkiem do jajecznicy.

Autor: prof. Iwona Wawer

Zapoznaj się z produktami

Polecane artykuły

Ziołolecznictwo

Leki roślinne w XXI wieku

Lek to produkt medyczny, który może zawierać różne rodzaje substancji, zarówno syntetyczne...

Więcej
Zioła a zdrowie

Zioła a układ moczowy

Dolegliwości ze strony układu moczowego są z reguły bardzo uciążliwe, a co gorsza mają tendencję…

Więcej
Ziołolecznictwo

Zioła apteczne a zioła sklepowe

W ostatnich latach fitoterapia cieszy się dużym zainteresowaniem i znajduje coraz więcej zwolenników. By w…

Więcej
Właściwości ziół

Głóg

Lecznicze właściwości głogu były znane starożytnym Grekom, a średniowieczna medycyna...

Więcej
Właściwości ziół

Melisa

Melisa (Melissa officinalis) to roślina o jasnozielonych karbowanych liściach i drobnych biało-różowych kwiatkach. Osiąga wysokość…

Więcej
Właściwości ziół

Nagietek

Lecznicze właściwości nagietka były znane już w starożytności. We współczesnej medycynie nagietek ceniony jest za…

Więcej
Właściwości ziół

Rumianek

Rumianek (Chamomilla recutita) jest znany i popularny w całej Europie. Uprawa tego zioła dominuje na…

Więcej
Ziołolecznictwo

Historia ziołolecznictwa

Zioła towarzyszą człowiekowi od początku historii, każda cywilizacja miała swój zestaw roślin jadalnych i leczniczych...

Więcej
Właściwości ziół

Dziurawiec

Dziurawiec (Hypericum perforatum) to pospolita roślina naszych łąk. Jej żółte kwiatki, które pojawiają się pod…

Więcej